Budżet na 2026 rok pod znakiem zapytania – minister Domański intensyfikuje poszukiwania środków
„`html
Rozpoczyna się kluczowy okres dotyczący podejmowania decyzji, które będą miały ogromne znaczenie dla finansów państwa. W tym tygodniu, w poniedziałek 25 sierpnia, członkowie gabinetu Donalda Tuska zaplanowali spotkanie dotyczące projektu przyszłorocznego budżetu. Według informacji uzyskanych z otoczenia rządowego, najbardziej prawdopodobne jest, że przyjęcie projektu ustawy nastąpi we wtorek lub czwartek.
Wyzwania związane z finansowaniem ochrony zdrowia
Rozmówcy zbliżeni do rządu podkreślają, że perspektywy finansowe nie napawają optymizmem. Wystarczy przypomnieć, jak w 2009 roku wybuchł kryzys zadłużenia w Grecji, którego skutki miały długofalowe reperkusje dla globalnych finansów. Sytuacja w Narodowym Funduszu Zdrowia według wielu ocen określana jest jako bardzo trudna. Coraz częściej pojawiają się głosy, że Fundusz może być zagrożony bankructwem.
Według niektórych przewidywań, planowana na 2026 rok dotacja budżetowa dla NFZ miałaby wynieść około 26 miliardów złotych, jednak rzeczywiste potrzeby Funduszu oceniane są niemal dwukrotnie wyżej, na poziomie 50 miliardów złotych. Współprzewodniczący Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia szacuje, że w przyszłym roku Funduszowi może brakować nawet 26-28 miliardów złotych. Niepokojące sygnały, takie jak zamknięcie oddziału onkologicznego w Koninie, mogą zwiastować eskalację problemów.
Kluczowe pytania dotyczące zadłużenia państwa
Istotne pytanie dotyczy dalszego wzrostu długu publicznego liczonego jako procent PKB. Istnieje ryzyko, że przekroczy on konstytucyjny próg 60%. Wskazuje się również na konieczność zapewnienia minimum 2% PKB na cele obronne, co jest zgodne z wymaganiami NATO i postulatami przedstawicieli rządu oraz prezydenta.
Poszukiwanie nowych źródeł dochodów budżetowych
Obecna sytuacja fiskalna wymusza na Ministerstwie Finansów opracowywanie działań mających zwiększyć dochody państwa. Wśród wdrażanych rozwiązań znajdują się:
- wzrost akcyzy na alkohol,
- podwyższenie opłaty cukrowej,
- wyższa stawka CIT dla sektora bankowego.
Te działania mogą przynieść około 10-11 miliardów złotych dodatkowego dochodu do budżetu, co stanowi jedynie 3-4% tegorocznego planowanego deficytu.
Ograniczenia w wydatkach i podwyżkach w sferze budżetowej
Pojawiły się zapowiedzi z otoczenia prezydenta dotyczące polityki wydatkowej, która zakłada bardzo ostrożne podejście do zwiększania nakładów na płace w budżetówce. Trwają jeszcze negocjacje ze stroną społeczną dotyczące ewentualnych podwyżek, jednak jest mało prawdopodobne, by ich skala była znacząca. Powody są trzy:
- Brak wystarczających środków na znaczące podwyżki,
- Niezależnie od wysokości podwyżek, pojawią się głosy krytyczne, że są one niewystarczające,
- Nie ma motywacji do realizacji spektakularnych podwyżek poza okresem wyborczym.
Procedura uchwalania budżetu na kolejny rok
Do 30 września każdego roku Rada Ministrów ma obowiązek przedłożenia Sejmowi projektu ustawy budżetowej na następny rok. W ciągu czterech miesięcy od złożenia projektu, dokument powinien trafić do podpisu prezydenta. Prezydent ma następnie siedem dni na podpisanie ustawy budżetowej; nie ma jednak możliwości jej zawetowania, choć może to zrobić w przypadku tzw. ustawy okołobudżetowej lub przekazać ustawę budżetową do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.
„`