Globalne nakłady na zbrojenia biją rekordy – ubiegły rok przyniósł historyczny wzrost wydatków obronnych

„`html

Wzrost wydatków na obronność na świecie

W ostatnich latach zauważalny jest istotny wzrost wydatków na obronność w wielu krajach, w tym wśród członków NATO. Decyzje te są wynikiem takich wydarzeń jak inwazja Rosji na Ukrainę w 2022 roku oraz konflikt w Strefie Gazy jesienią 2023 roku. Na przykład Moskwa w 2024 roku przyznała ponad 7% produktu krajowego brutto (PKB) na wojsko.

Do grona państw zwiększających nakłady na obronę dołączyły także mocarstwa takie jak Chiny, a także kraje stowarzyszone z NATO, mianowicie Korea Południowa i Japonia. Powodem tych decyzji są obserwacje wojskowych działań Korei Północnej. Eksperci SIPRI zauważają, że przychody globalnych firm zajmujących się produkcją broni wzrosły w latach 2015-2024 o 26%.

Decyzje NATO o zwiększeniu wydatków

W połowie 2025 roku członkowie NATO zobowiązali się przeznaczać 3,5% swojego PKB na kluczowe zdolności obronne. Kolejne 1,5% zarezerwowano na powiązane wydatki, w tym wzmacnianie infrastruktury istotnej w razie konfliktu zbrojnego. Mimo długoletniego zależności europejskich krajów od amerykańskich dostaw, zmiany wskazywały na potrzebę zbrojenia się Europy, gdyż USA, po rządach Trumpa, zaczęły przenosić swoją uwagę na Indo-Pacyfik.

Na rynku wojskowym obserwujemy wzrost popytu na sprzęt wojskowy oraz konieczność uzupełniania zapasów artylerii, obrony powietrznej i amunicji dla Ukrainy. Z kolei europejskie i amerykańskie firmy zaczęły zwiększać swoje moce produkcyjne, aby sprostać rosnącym wymaganiom.

Przychody firm zbrojeniowych na świecie rosną

Dane SIPRI wskazują, że amerykańskie firmy zbrojeniowe zwiększyły swoje przychody o 3,8%, osiągając wartość 338 miliardów dolarów, co stanowi prawie połowę globalnych przychodów w tej branży. Cztery największe firmy zbrojeniowe z USA to: Lockheed Martin, RTX, Northrop Grumman i General Dynamics. Lockheed Martin, będący liderem na rynku, zanotował wzrost przychodów o 3,2% w 2024 roku.

Europejscy producenci broni

W 2024 roku przychody 26 europejskich koncernów, znajdujących się w pierwszej setce, wzrosły średnio o 13%. Brytyjski BAE Systems oraz włoski Leonardo zanotowały wzrost przychodów odpowiednio o 10%. Firmy te, wraz z japońskim Mitsubishi, pracują nad stworzeniem samolotu szóstej generacji. Czeska Grupa Czechosłowacka i SpaceX Elona Muska dwukrotnie zwiększyły swoje przychody.

Rynek azjatycki i bliskowschodni

• Azja i Oceania – przychody firm spadły o 1,2% w wyniku oskarżeń chińskich producentów o korupcję.
• Bliski Wschód – przychody wzrosły o 14% w latach 2023-2024, z istotnymi wzrostami w izraelskich firmach z powodu konfliktu w Strefie Gazy.

Europejskie firmy zbrojeniowe inwestują w nowe moce produkcyjne, lecz komplikacje mogą wynikać z zależności od kluczowych minerałów. Rosyjskie przedsiębiorstwa zbrojeniowe stoją przed wyzwaniami związanymi z brakiem wykwalifikowanej siły roboczej, co może wpłynąć na tempo produkcji i innowacje.

„`