Moc produkcyjna prądu będzie kurczyć się. Brak problemów przewidziany na 2025 rok.
„`html
Transformacja energetyczna: wyzwania i potrzeba wsparcia
W dobie transformacji energetycznej Polska staje przed wyzwaniem zastąpienia starszych bloków węglowych nowoczesnymi, stabilnymi źródłami energii. W szczególności brakuje elektrowni gazowych jako uzupełnienia dla odnawialnych źródeł energii (OZE). W związku z tym, rząd musi zaktualizować ustawę o rynku mocy, aby starsze elektrownie węglowe mogły liczyć na wsparcie przez dodatkowe trzy lata, co zgodziła się Komisja Europejska. W przeciwnym razie, bloki te mogą zakończyć swój żywot techniczny już w 2030 roku, co dotyczy m.in. flot Taurona.
System wsparcia i ryzyko niedoboru mocy
Pierwszym sprawdzianem dla polskiego systemu elektroenergetycznego będzie rok 2025, kiedy wygasa wsparcie dla około 4,4 GW mocy w starszych elektrowniach węglowych. Projekt ustawy umożliwiającej dodatkowe aukcje rynku mocy dla tych jednostek nadal czeka na decyzję rządu. Wprowadzenie nowelizacji ma zminimalizować ryzyko deficytu mocy w elektrowniach.
Operator polskiego systemu energetycznego, Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE), uspokaja, że na razie nie przewiduje się istotnych problemów z zapewnieniem bezpiecznej pracy systemu. Sytuacja zależy w dużej mierze od terminów wycofania jednostek węglowych i ich możliwości uczestnictwa w rynku mocy. Maciej Wapiński z PSE podkreśla, że operator dysponuje narzędziami zapewniającymi bezpieczną pracę systemu, m.in. ogłoszeniem przywołania na rynku mocy oraz tzw. Demand Side Response (DSR).
Nadwyżki OZE i ich wpływ na rynek
Pomimo zagrożenia deficytem mocy, zjawisko nadwyżki OZE staje się coraz bardziej intensywne, szczególnie wiosną i latem. W 2023 roku liczba godzin z cenami ujemnymi wynosiła około 200. W 2025 roku liczba ta wzrośnie, co jest niekorzystnym prognostykiem dla producentów zielonej energii. PSE rekomenduje, aby firmy OZE lepiej się bilansowały i precyzyjnie prognozowały generację oraz zapotrzebowanie.
Planowane wyłączenia i przyszłość jednostek węglowych
Pomimo potencjalnych problemów z mocą, spółki energetyczne dostosowują swoje plany dotyczące wyłączeń elektrowni węglowych. PGE nie planuje wyłączać bloków do końca 2024 roku. Jednak z końcem grudnia 2025 roku zamierza zaprzestać produkcji energii w elektrowni Dolna Odra. Tauron szykuje się do wydłużenia pracy swoich bloków w Rybniku do 2027 roku, jednocześnie planując stopniowe wyłączenie konwencjonalnych jednostek klasy 200 MW przed 2030 rokiem.
Przyszłość rynku mocy i wsparcie dla transformacji
Dla zapewnienia stabilności energetycznej Polski potrzebne są nowe mechanizmy wsparcia, które powinny być wprowadzone do 2025 i 2026 roku. Rozwiązania te powinny obejmować system wspierający elastyczność systemu, program budowy jednostek gazowych oraz mechanizm wsparcia dla jednostek węglowych. Brak konkretnych regulacji prawnych utrudnia jednak realizację tych planów, a spółki energetyczne obawiają się, że obiecane wydzielenie elektrowni węglowych może się nie wydarzyć.
„`